Os romanos introduciron o lat√≠n e o cristianismo, e chamaron "Gallaecia", por ser a terra dos galaicos, ao territorio peninsular que hoxe abrangue Galicia, o norte de Portugal, Asturias e parte de Le√≥n. Divid√≠ndoo administrativamente en tres "conventus" legais: Lucus Augusti, Bracara Augusta e Asturica Augusta, coas s√ļas tres capitais en Lugo, Braga e Astorga, respectivamente.

A√≠nda que non foi doado para os romanos conquistar o territorio (lendas como a do r√≠o Limia, onde dec√≠an que perd√≠an a memoria ao cruzalo, dem√≥strano), os galaicos finalmente sucumbiron √° conquista romana dun xeito dr√°stico, segundo historias como a do Monte Med√ļlio, unha das √ļltimas fortificaci√≥ns celtas.

E aínda que non todos os celtas galaicos desapareceron e moitos se mesturaron cos romanos, outros permaneceron illados, fuxindo do dominio romano e engadindo ás lendas dos mouros e das mouras (do latín "mortus"). Os mouros eran seres pagáns que vivían agochados en covas ou baixo a terra. Pero, ademais, houbo outros seres como trolls, dianhos, bruxas e amantes, que hoxe forman parte da mitoloxía galega.

Os romanos instal√°ronse durante sete s√©culos na Gallaecia, onde exploraron os seus recursos de ouro e auga quente e deixaron multitude de obras de enxe√Īar√≠a (murallas, campamentos, aldeas, ba√Īos, pontes, acuedutos, templos, minas ...), especialmente na cidade de Lugo, que foi durante alg√ļn tempo a capital desta provincia romana. Nesta cidade cel√©brase cada ano a festa de interese cultural Arde Lucus, onde todo o mundo se disfraza de romano ou de celta.

√Č importante ter en conta que estes romanos asent√°ronse en moitos dos antigos castros ocupados polos polos galaicos e romaniz√°ronos, √© dicir, modificaron as s√ļas construcci√≥ns e aumentaron as s√ļas poboaci√≥ns, adapt√°ndoos ao modo de vida segundo a arquitectura urbana romana. Un importante emperador romano chamado Magno Clemente M√°ximo, naceu na Gallaecia.


Muralla de Lugo
Muralha romana de Lugo



S√©culos despois, outras tribos centroeuropeas instal√°ronse nestas terras. Pobos xerm√°nicos, concretamente os suevos primeiro e os visigodos despois. Cando os suevos estaban no poder no s√©culo V, fundaron o primeiro reino medieval de Europa. Foi o primeiro reino en separarse do Imperio Romano e o primeiro en acu√Īar a s√ļa propia moeda.

O Reino Suevo incluía a extensión da Gallaecia romana e parte de Lusitania (o Conventus Scalabitanus), aínda que tivo influencia en máis territorios. Estableceron a capital en Braga, convertéronse ao cristianismo, crearon divisións administrativas por parroquias, fortaleceron o poder eclesiástico e deixaron vestixios artísticos.

Ademais, desde o s√©culo IV estableceuse o bispado de Breto√Īa no norte da Gallaecia (hoxe Galicia e Asturias). Este territorio estaba habitado por brit√°nicos (de orixe celta) que escaparon dos pobos xerm√°nicos (anglos e sax√≥ns) que asediaban Gran Breta√Īa e Arm√≥rica (Breta√Īa).

Neste bispado de Breto√Īa, o bispo Maeloc xogou un papel destacado nun modelo relixioso de cristianismo celta.
Reino Suevo Galicia
No machine-readable source provided. Own work assumed (based on copyright claims)., CC BY 2.5
L√≠mites do Reino Suevo, da Gallaecia Romana e localizaci√≥n da Breto√Īa



Nesta época suevo-cristiá había unha sociedade galaico-romana na que era fundamental a historia de Prisciliano, un bispo con ideas reformistas, acusado de herexía e executado pola Igrexa antes da chegada dos suevos.

O priscilianismo, ent√≥n, era unha tendencia que segu√≠a tendo centos de seguidores na era do dominio suevo en Galicia. Tanto √© as√≠ que, despois de ser executado como herexe, dise que os seus restos foron levados nunha barca de pedra √° s√ļa terra natal e, unha vez al√≠, foron enterrados e constru√≠da unha ermida nun campo de estrelas, unha historia id√©ntica √° do descubrimento da tumba do ap√≥stolo Santiago.

Noutras palabras, existe a posibilidade de que os restos do ap√≥stolo non sexan enterrados na catedral de Santiago, sen√≥n os de Prisciliano, e a Igrexa, por medo a aumentar o priscilianismo, reescribiu a historia borrando as s√ļas pegadas. A√≠nda as√≠, houbo seguidores de Prisciliano despois da s√ļa morte, e moitos peregrinaron √° s√ļa tumba.

Mentres tanto, na diocese de Braga, San Marti√Īo de Dumio xogou un papel protagonista na tarefa da cristianizaci√≥n en Galicia, este bispo p√≥dese considerar o hom√≥nimo de San Patr√≠cio en Irlanda.